In de rubriek ‘Latent talent’ richten we de schijnwerpers op een lid van onze vereniging die iets bijzonders doet of heeft gedaan. In deze aflevering een kort portret van Marieke Havermans, roeier van Pallas. Ze ontwikkelde de afgelopen jaren de eerste bioplastic uitvaartkist ter wereld en lanceerde deze vorig jaar op de internationale markt. Iemand die in het leven volledig haar eigen keuzes maakt, daar achter staat, ook als die keuzes verkeerd uitpakken. En keihard tegen de stroom in durft te roeien. Een tegendraads type dus? Nee hoor: gewoon iemand die laat zien dat als je ergens in gelooft en ervoor gaat: dat je dan tot bijzondere dingen kunt komen…
En die kun je dus gewoon wekelijks tegenkomen bij ons op de vereniging…
‘Allemaal leuke dames en allemaal aanpakkers’
… zegt Marieke over haar (voormalig) ploeggenoten. Ze roeit sinds vijf jaar bij ons. En haar roeicarriere is exact gespiegeld aan die van de meeste studentenroeiers. Ze begon al op haar tiende en stopte op het moment dat veel anderen juist begonnen: toen ze ging studeren. In Den Haag geen studentenroeien destijds en voor Marieke nog geen ‘burgerroeien’ toen ze 18 was. Sinds vijf jaar dus wel. En terwijl ze als klein meisje altijd meestal alleen in de boot zat (de bond schonk destijds een speciale jeugdskiff ‘Ukkie’ omdat ze nog zo klein was…) vindt ze hier juist het roeien in een team zo heerlijk. Via Diesels en 45X naar Pallas, haar huidge ploeg.
‘Ik heb cybernetisch leren roeien’
…. en ik deed altijd m’n beide benen over de linker rigger links heen, om de dol rechts te kunnen open maken. Ik was simpelweg te klein om het op een andere manier te kunnen doen.’
Je leert enorm veel op deze manier, vindt Marieke. Er mag, zo vindt ze, best meer gespeeld worden met boten, want het is geweldig leuk om spelletjes te doen en over te stappen van de ene boot naar de andere, riemen te wisselen, om te slaan. Door zoveel te spelen, kun je nieuwe roeiers leren wat balans is. Oude skiffs kun je daar prima voor gebruiken, meent ze. Het is ook niet waar boten kapot van gaan. Een boot gaat kapot als mensen omslaan en en nooit hebben geleerd hoe ze weer in de boot moeten komen. ‘Wij waren altijd aan het spelen met die boten’, zegt ze met een glimlach.
‘Een doodskist van mais …Zijn het allemaal eetbare ingrediënten in jouw kist?’
Mais en natuurvezels, dat is het. Verder nog een biologisch gecertificeerde kleurstof. Ik ben bezig nu om kruiden als kurkuma en indigo te gaan gebruiken als kleurstof. Dat is nu nog een beetje lastig vanwege het spuitgieten van de kist wat op hogere temperatuur (ongeveer 175 graden Celsius) gebeurt.
‘Al op m’n vierde was ik met m’n vader printpraatjes aan het solderen’
Marieke is verpakkingstechnoloog. Al van jongs af aan was ze bezig met technische dingen maken. En alle techneuten zijn eigenlijk creatief, zegt ze. Je moet goed zijn in wiskunde zeggen ze, maar Marieke had moeite met dat vak. Echter, ‘techniek is niets anders dan op een creatieve manier oplossingen proberen te vinden voor een technisch probleem’, legt ze uit. Haar leraar vertelde haar dat hij nooit iemand had meegemaakt die op zo’n creatieve manier wiskundige oplossingen kon vinden zonder de standaard kennis toe te passen.
‘In de lagere klassen kun je wel door de wiskunde vakken heen wandelen. Maar later moet je het echt snappen en dan heb je creativiteit nodig om tot een oplossing te komen.’
Duurzaam en met lef: als je iets wilt, dan kún je dat ook
Op vakantie in Duitsland wilde ik eens zo’n tandpastaverpakking met een pompje kopen. Daar waren mijn ouders tegen, en dat ding werd dus thuis uit elkaar gehaald om te laten zien wat ‘oververpakking’ was. Ferrero Rocher kwam er bij Marieke thuis echt niet in. Ze is trouwens helemaal niet tegen ‘verpakking’ an sich. Want uiteindelijk is voedselverspilling nog veel erger dan verpakkingsverspilling, dus er zitten ook voordelen aan bijvoorbeeld het verpakken van kleine versies porties fruit. Duurzaamheid zit er helemaal in bij de familie Havermans. Vroeger hadden ze geen droger thuis natuurlijk. Nu wel, maar al die apparaten zijn AA+ en ‘…we gebruiken altijd de ECO-knop.’
Toen ze haar bedrijf Onora startte gaf Marieke gaf een goedbetaalde baan op voor een onzeker, nieuw avontuur. Daar is lef voor nodig. Marieke vertelt dat de basis hiervoor veel zelfvertrouwen is. Het uitgangspunt dat al gaat er iets mis, dan komt er wel iets anders voor in de plaats. En je moet keuzes durven maken om stappen te kunnen zetten. ‘Ik neem liever een foute beslissing dan geen beslissing’, zegt ze. Je zult Marieke ook niet snel zien twijfelen. En ze leerde van haar ouders dat als je iets wilt, dan kun je het ook. ‘Maar als ik dan koningin wil worden, vroeg ik aan mijn moeder… en ik dacht: dat kan écht niet. Maar dan zei mijn moeder dat dat gewoon kon: ‘dan zorg je gewoon dat Willem-Alexander verliefd op je wordt.’
Minstens 60 uur werken en roeien als ontspanning
Als ik check of het waar is dat je je een een slag in de rondte werkt om zoiets van de grond te krijgen, kan ze dat alleen maar beamen. Ook haar partner Willem-Hans werkt mee in het bedrijf. Zelf maakt ze zeker 60 uur in de week. ‘Sowieso 40 als basis, plus een avondje of drie, en dan altijd wel een hele zaterdag of zondag erbij.’ Roeien is Mariekes ontspanning: bij roeien kun je even aan niks anders denken.
Een design kist voor een ‘middenprijs’
Als ik zeg dat ik het zo’n mooie kist vindt en vraagt hoe de prijs zich verhoudt tot de rest van de markt, legt Marieke uit hoe dat in elkaar steekt. ‘Hij is middenprijs zou je kunnen zeggen. De allergoedkoopste kisten, de spaanplatenkisten zijn rond de 400 euro; da’s zo’n 70% van de markt. Mijn kist is nu rond de 800 euro consumentenprijs.’ En dat is niet zo duur als je bedenkt dat alle andere ecologische kisten beginnen zo ongeveer vanaf 1250 euro. De kist van Marieke is ook nog eens langer en breder dan standaard, maar wél weer veel lichter. En het is echt een design kist nu, schitterend om te zien.
Ze sluit af met: ‘Mijn zakelijke ambitie is om een volgende kist nog lichter, end dus ook nog goedkoper te maken. En bij een hoger volume zou ik in prijs kunnen concurreren met die goedkope spaanplatenkisten. Die wil ik uiteindelijk de markt uit hebben.’
Collin Hoogeveen